Klasyka sztuki powojennej w DESIE Unicum

przez | 29/03/2012

Ostatnia z marcowych aukcji odbędzie się w domu aukcyjnym DESA Unicum w czwartek, 29 marca o godzinie 19. Wystawa obiektów aukcyjnych obfituje w wybitne prace należące do klasyki powojennej sztuki awangardowej w Polsce.

Miłośnicy malarstwa abstrakcyjnego końca lat 50. i lat 60. odnajdą w ofercie aukcji dzieła wybitne i wyjątkowe. Obowiązywała wówczas stylistyka informel i malarstwo materii. Artyści zwracali uwagę na kolor i fakturę, więc obrazy z tego okresu charakteryzują się rozbudowanymi własnościami haptycznymi. Doskonale ilustruje to jedna z wczesnych abstrakcji Stefana Gierowskiego – „Obraz XXXIX” z 1958 roku (cena wywoławcza: 60 000 zł). Około 1957 roku artysta dochodzi do malarstwa niefiguratywnego, które staje się głównym obszarem jego zainteresowań. Jednocześnie zaprzestaje nadawania obrazom literackich tytułów i od tej pory konsekwentnie oznacza je rzymską numeracją. W tym samym roku krytyk sztuki Aleksander Wojciechowski określa jego sztukę mianem „abstrakcji autonomicznej”, co wydaje się najtrafniej charakteryzować całą twórczość Stefana Gierowskiego. Położenie nacisku na sam fenomen obrazu wskazuje jednoznacznie, że artysta rozpoczął poszukiwania nowej formuły obrazu malarskiego, pozbawionego przez twórcę wszystkich innych treści, poza tymi jakie niesie działanie koloru. Gierowski zaczyna malować kompozycje abstrakcyjne, w których czynnik intelektualny, przejawiający się w klarownej konstrukcji obrazu, zdominowany był przez emocje.

Wybitną pracą przybliżającą nam fakturowe malarstwo tego czasu jest obraz z 1962 roku pt. „Brzeg” Jana Tarasina (cena wywoławcza: 110 000 zł). W drugiej połowie lat 50. przedmioty na obrazach Tarasina zaczęły stopniowo tracić swoje podobieństwo do pierwowzorów pozbywając się powierzchownych skojarzeń i nabierając nowych, własnych cech. Nastąpiło wyraźne odprzedmiotowienie i uabstrakcyjnienie kształtów na płótnach. Pojawiły się układy elementów, które artysta nazywał po prostu „przedmiotami” i umieszczał w umownej, aluzyjnej przestrzeni (m.in. cykle „Uczta”, 1957; „Brzeg”, 1962-64; „Antykwariat”, 1968).

Wiele prac w ofercie marcowej aukcji reprezentuje sztukę lat 80. XX wieku. Wśród nich warto zwrócić uwagę na prace członków najważniejszej formacji artystycznej tamtej dekady, czyli „Gruppy”. Za wybitne dzieło uznać należy niepokojący w wyrazie obraz Jarosława Modzelewskiego pt. „Słodki zapach” z 1987 roku (cena wywoławcza: 55 000 zł). W latach 1986-1989 artysta tworzył obrazy figuralne, których forma (kolor, modelunek, perspektywa) odpowiadała zasadom realizmu, jednak charakterystyka postaci, a zwłaszcza sytuacji, w jakich były one przedstawiane, odznaczała się drażniącą niezwykłością. Artysta uzyskiwał ten efekt np. przez dublowanie figur („Fotograf. Fotograf”, 1986), ujmowanie postaci w sytuacji niepewności, niewygody czy zagrożenia upadkiem („Trudności w poruszaniu się”, 1987), zabiegi z przestrzenią („Romanica Toscana”, 1987). Niekiedy surrealna atmosfera wynikała wprost z tematu czy przedstawionej sytuacji egzystencjalnej. Inny obecny na aukcji członek „Gruppy” to Marek Sobczyk, reprezentowany pracą „Talerz Boga i Bogactwa” (1986/88, cena wywoławcza: 25 000 zł).

Zupełnie inny charakter miała awangardowa sztuka Andrzeja Szewczyka, artysty związanego ze środowiskiem warszawskiej Galerii Foksal. Dwie prace wystawiane w latach 80. w Galerii Foksal odnaleźć można w katalogu aukcji: ołowiano-drewniany obiekt „Z cyklu Diariusze” z 1983 roku (cena wywoławcza: 6 000 zł) i kolażową kompozycję z pistacji „Bez tytułu” (cena wywoławcza 7 000 zł).

Na aukcji pojawią się także prace innych artystów szczególnie poszukiwanych przez kolekcjonerów, m.in.: Henryka Stażewskiego, Jerzego Nowosielskiego, Aleksandra Kobzdeja, Zdzisława Beksińskiego, Tomasza Tatarczyka, Jana Lebensteina oraz Franciszka Starowiejskiego.

Na kanale DESY Unicum w serwisie YouTube (www.youtube/desunicum) obejrzeć można film promujący Aukcję Sztuki Współczesnej 29 marca: http://www.youtube.com/watch?v=IVaP7nmyyTw

Kolejne aukcje w DESIE Unicum (kwiecień 2012):

  • 7 Aukcja Prac na Papierze: czwartek, 19 kwietnia 2012 r. Prace prezentowane będą na wystawie przedaukcyjnej w siedzibie DA w Warszawie od 9 kwietnia.
  • 14 Aukcja Młodej Sztuki: wtorek, 24 kwietnia 2012 r., wystawę obiektów można będzie oglądać w Salonie Wystawowym Marchand, Pl. Konstytucji 2 od 17 kwietnia.

Wszystkie aukcje odbywają się w siedzibie domu aukcyjnego DESA Unicum, ul. Marszałkowska 34-50, o godzinie 19.