Dotacje na międzynarodowe projekty badawcze

Projekty B+R realizowane w konsorcjach międzynarodowych to szansa na milionowe dotacje i dostęp do zagranicznych zasobów wiedzy. Specjaliści z Exeq doradzają jak skutecznie przygotować się do współpracy z partnerami z zagranicy.

Wielu przedsiębiorców biorących aktywnie udział w krajowych konkursach o dotacje z Unii Europejskiej ubiega się również o fundusze przeznaczone na projekty badawczo rozwojowe realizowane w konsorcjach międzynarodowych. Do tej pory ponad 1100 projektów z udziałem polskich zespołów zostało dofinansowanych w trakcie trwania 7 Programu Ramowego – największej europejskiej inicjatywy wspierającej współpracę międzynarodową we wszystkich obszarach badań i rozwoju technologicznego. Budżet programu na lata 2007 – 2013 to 54 mld euro.

W Polsce wydatki na B+R to jedynie 0,68% PKB, podczas gdy celem Komisji Europejskiej jest uśrednienie wysokości tych inwestycji do poziomu 3% w całej Unii. Według danych KPK (Krajowy Punkt Kontaktowy Programów Badawczych UE) Polska jest na 12 miejscu w Europie pod względem liczby dofinansowanych projektów.

„Większość przedsiębiorców w Polsce nie wierzy w swoje możliwości na arenie międzynarodowej. Odstrasza ich współpraca z zagranicznymi podmiotami, w tym z uczelniami wyższymi i jednostkami badawczymi. Ilość zapytań o polskich partnerów i entuzjastycznych odpowiedzi na polskie oferty na portalach biznesowych typu LinkedIn świadczy jednak o dużym zainteresowaniu taką współpracą i braku jakichkolwiek barier podczas przeprowadzania projektu międzynarodowego. Szczególnie dlatego, że jest to szansa na wysoką dotację dla każdej strony.” tłumaczy Katarzyna Ślusarczyk, Project Manager w Exeq.

Specjaliści z Exeq podsumowali kluczowe kwestie, na które należy zwrócić uwagę sięgając po unijne pieniądze w międzynarodowym zespole:

Polscy przedsiębiorcy mogą się ubiegać o dofinansowanie w konkursach ogłaszanych przez:

  1. 7 Program Ramowy (Seventh Framework Program) – do programu mogą zgłaszać się przedsiębiorcy z Unii Europejskiej oraz państw współpracujących. Szczegóły konkursów są ogłaszane w poszczególnych naborach dla projektów z danej dziedziny. Projekty są finansowane bezpośrednio z budżetu Komisji Europejskiej.
  2. Eureka – jest to program nadzorowany przez Radę Europy, w ramach którego europejskie przedsiębiorstwo otrzymuje dofinansowanie ze środków krajowych. Do najważniejszych programów Eureki należą: Eurostars (wspólnie z 7PR), Clusters, a w nim np. CELTIC (tylko sektor ICT) lub EUROGIA (tylko sektor energetyczny), projekty indywidualne oraz programy dwustronne np. Polsko-Izraelski lub Polsko-Singapurski.
  3. Inne np. Fundusze Norweskie (wznowione od 2012 roku)

Szukając informacji na temat poszczególnych programów międzynarodowych należy odwiedzić  strony internetowe takich instytucji jak NCBiR, KPK, Cordis lub skorzystać z usług firm doradczych.

Jest kilka powodów dla których przedsiębiorcy decydują się na tego typu współpracę. Poza oczywistą przyczyną jaką jest zdobycie dodatkowych środków na finansowanie prac badawczo rozwojowych, głównym atutem udziału w międzynarodowym projekcie jest dostęp do wiedzy i technologii partnerów, która może wzbogacić dany projekt. Co więcej, strony uzyskują możliwość wejścia na zagraniczne rynki, a także poszerzenia sieci kontaktów. Ponadto, wszyscy partnerzy konsorcjum bogacą się o nowe doświadczenie oraz prestiż – logo 7PR czy Eureka to świadectwo innowacyjności firmy.

Najważniejszą kwestią – podobnie jak przy polskich konkursach na badania i rozwój – jest  innowacyjność rozwiązania będącego rezultatem projektu. Ze względu na silną konkurencję w programach międzynarodowych, dofinansowanie otrzymują tylko najlepsze projekty. Niekiedy 7PR organizuje także wstępne oceny pomysłów na projekt, tzw. pre-proposal check, dzięki którym przedsiębiorcy mogą sprawdzić czy ich pomysł jest wystarczająco dobry aby brać udział w danym naborze. Podobną usługę oferują również niektóre firmy doradcze. Program Eureka dodatkowo przywiązuje dużą wagę do możliwości komercjalizacji rezultatów.

Realizując projekt, można wybrać dwie drogi: stworzyć konsorcjum lub dołączyć do powstającego/ istniejącego. W pierwszym wariancie należy mieć pomysł na innowacyjne rozwiązanie, które wymaga udziału partnerów międzynarodowych i podlega pod kryteria danego programu. Następnie rozpocząć poszukiwania partnerów. Warto korzystać z sieci własnych, sprawdzonych partnerów. Jeśli się nie posiada odpowiednich partnerów, można ich wyszukać za pomocą wydarzeń brokerskich, konferencji lub serwisów online takich jak Cordis, czy fora/grupy tematyczne założone na portalach biznesowo-społecznościowych (LinkedIn, Goldenline).

W przypadku każdego projektu międzynarodowego, wyłaniany jest koordynator projektu, który poza kwestiami merytorycznymi zajmuje się sprawami administracyjno-organizacyjnymi. Droga do realizacji projektu rozpoczyna się od napisania wniosku. Koordynator zazwyczaj zleca organizację tego procesu zawodowym redaktorom takich propozycji projektowych, szczególnie za pierwszym razem. Praca nad wnioskiem trwa zwykle od 1 miesiąca do pół roku w zależności od wielkości projektu.

Dobra współpraca w międzynarodowym konsorcjum to kwestia kluczowa. Dużo trudniej skoordynować projekt realizowany przez kilka lub czasem kilkanaście podmiotów niż indywidualnie, dlatego warto polegać na sprawdzonych partnerach, którzy będą starannie i w terminie wykonywać powierzone im zadania. Dobrą praktyką dla utrzymania sprawnie działającej współpracy są częste kontakty (osobiste, telefoniczne, mailowe, itd.), żeby na bieżąco wymieniać się informacjami i weryfikować postęp prac.

Sposób podziału praw do rezultatu projektu jest zapisany w umowie konsorcjum między partnerami. Częstą i jednocześnie najprostszą praktyką jest zachowanie prawa (w tym komercyjnego na wyłączność) do wkładu, który się wniosło w projekt. W niektórych przypadkach komercjalizacja wyników projektu wymaga udzielenia partnerom licencji na wkład własny oraz uzyskania licencji na wkład partnerów (zasada wzajemności). Odpowiednie zapisy prawne są w stanie wyważyć interesy wszystkich partnerów nawet w przypadku niepodzielnego rezultatu końcowego projektu, gdy konieczna jest współwłasność.

Najważniejsze kwestie dotyczące skutecznego projektu w międzynarodowym konsorcjum to innowacyjny pomysł oraz strategicznie dobrani partnerzy, bez których wkładu projekt nie miałby racji bytu. Jednak nawet przy zaufanych partnerach warto spisać wszystkie szczegóły współpracy w umowie konsorcjum, szczególnie prawa do rezultatu projektu.

PRportal.pl – informacje prasowe dla biznesu