Największe zlecenia IT sektora publicznego świadczą o schłodzeniu gospodarki

przez | 29/05/2009

W ocenach biura badawczo-analitycznego DiS w 2008 r. łączna wartość 200 największych kontraktów IT sektora publicznego wykazała tendencję zniżkową. Jednocześnie powiększyły się różnice między kwotami największymi a najmniejszymi tych kontraktów. Najmniejsze spadły, a największe utrzymały się na nie zmienionym poziomie.

Dostęp do informacji o kontraktach IT sektora publicznego nie jest tak łatwy, mimo że gwarantują to rozliczne regulacje prawne. Opieranie się np. wyłącznie na komunikatach Urzędu Zamówień Publicznych jest niewystarczające, ponieważ urząd ten dość systematycznie pomija informacje dotyczące kontraktów największych. Spośród 200 z nich, 60 naprawdę rekordowych, opiewających na łączną kwotę blisko 1,3 mld zł, w publikacjach UZP po prostu nie znalazła się.

Oznacza to, że ponad 70% kwot zamówień publicznych odnoszących się do największych inwestycji informatycznych w państwie nie podlega przejrzystym mechanizmom obiegu informacji publicznej, wypracowanym przez powołany do tego urząd. Nie znaczy to oczywiście, że informacje o tym w ogóle w obiegu publicznym nie występują. Pojawiają się one w Biuletynach Informacji Publicznej (BIP) i w wielu innych źródłach. Jednakże rozproszona informacja jest obciążona brakiem standaryzacji, a ponadto często bywa spóźniona. Niejednokrotnie takie opóźnienie trwa nawet kilka kwartałów. Raport DiS uzupełnia zatem lukę, która powstaje na skutek braku centralnej bazy wiedzy na ten temat.

Jednak maleją

Największe 200 badanych kontraktów IT wykazuje własną dynamikę roczną dość zgodną z zachowaniami rynku IT ogółem. Łączna ich wartość w 2008 r. nominalnie spadła o 7% (z 1,51 mld zł w 2007 r.). W roku 2008 wzrosła natomiast rozpiętość wartości zleceń. Obecnie największe z 200 badanych przekroczyło kwotę 200 mln zł, wartość najmniejszego zaś spadła poniżej 550 tys. zł (jeszcze rok wcześniej była wyższa od 600 tys. zł).

Najwięksi zleceniodawcy

W roku 2008 pięcioma największymi zleceniodawcami w badanym zestawie 200 kontraktów IT okazali się: MEN, MS, ZUS, ARiMR oraz policja. W porównaniu z rokiem 2007 MEN utrzymał swoją pozycję największego inwestora w informatykę. Drugie miejsce, z reguły było zawsze o wiele niższe, zajął resort sprawiedliwości dzięki jednemu dużemu, wieloletniemu kontraktowi na budowę systemu elektronicznego dozoru więźniów. ZUS w 2008 r. był trzecim znaczącym konsumentem dużych kontraktów IT sektora publicznego (w 2007 r. występował jako drugi). Policja w 2008 r. została mniej liczącym się inwestorem w IT, spadając z miejsca trzeciego w 2007 r. na piątą lokatę.

Drugoplanowi bohaterowie dostaw

Gdyby zliczyć tylko głównych wykonawców 200 największych kontraktów sektora publicznego, to w 2008 r. było ich 116, o 6 więcej w porównaniu z 2007 r. Oznacza to, że typowy dostawca był głównym wykonawcą dwóch dużych kontraktów sektora publicznego. Jednak ogółem liczba wykonawców badanych 200 kontraktów jest dużo większa i przekracza 170. Różnica wynika stąd, że w wielu zleceniach występują kilkupodmiotowe konsorcja realizujące zadania na zasadach partnerstwa lub podwykonawstwa.

W takich konsorcjach na drugim planie, uczestnicząc niekiedy w wielomilionowych kontraktach, znalazły się w 2008 r. m.in. takie podmioty jak Action, CWE Terminal, Elproma, Geomar, IMM, Koncept, MGGP Aero, NTT, OFEK, PWN, WSiP oraz YDP. Poza wymienionymi, jako beneficjentów dużych kontraktów sektora publicznego warto też zauważyć uczelnie, takie jak Politechnika Gdańska, Politechnika Opolska czy Politechnika Świętokrzyska, które pełniły w tym przypadku rolę firm IT o kompetencjach usługowych.

Najważniejsze tematy

Zamówienia MEN w 2008 r., już drugi rok z rzędu, stanowiły największy segment dużych zleceń IT sektora publicznego. Zlecenia zrealizowane przez to ministerstwo w 11 kontraktach dotyczyły głównie oprogramowania edukacyjnego oraz infrastruktury szkolnych pracowni informatycznych. Ogółem były to jednak zakupy o jedną trzecią mniejsze niż w roku 2007.

Dość popularne okazały się w 2008 r. systemy wspomagające prowadzenie strategii e-Administracja. Na fundament tej strategii, czyli systemy obiegu dokumentów wspomagające kontakt obywatela z urzędem, w 2008 r. zawarto łącznie 13 dużych umów, na kwotę o ponad 40% większą niż rok wcześniej.

Czego już nie zamawiano

W 2008 r. nie zawarto natomiast nowych istotnych kontraktów na rozwój tak popularnych jeszcze w 2007 r. systemów wspomagania dowodzenia (SWD) oraz systemów zarządzania kryzysowego. Tak więc oszczędności na policji objawiły się w sposób dwojaki: poprzez ograniczenie nakładów na infrastrukturę, a także przez wstrzymanie wyraźnej kontynuacji wcześniej podjętych zadań.

Potwierdza to tezę, że w okresie obecnego kryzysu akurat najchętniej oszczędza się na bezpieczeństwie. Nie każdy kryzys w historii gospodarczej świata kierowany był na tory tego rodzaju strategii. n

Kategoria: IT Tagi: