Czas pracy i kształtowanie zmian wynagrodzeń

przez | 27/04/2009

W ciągu trzech miesięcy br. inspektorzy pracy skontrolowali 19,3 tys. pracodawców pod kątem przestrzegania przepisów w zakresie wypłat wynagrodzeń. Liczba pracowników, którym pracodawcy nie wypłacają wynagrodzeń, rośnie. Jest to efekt kryzysu w wielu przedsiębiorstwach.

– Jedną z możliwości radzenia sobie w trudnej sytuacji ekonomicznej firmy jest zawarcie porozumienia o zawieszeniu stosowania zakładowych przepisów prawa pracy, jeżeli jest to uzasadnione trudną sytuacją finansową pracodawcy. Możliwości takie daje postanowienie art. 91 Kodeksu Pracy. Przepis ten można stasować tylko tam, gdzie ponadzakładowe prawo wewnętrzne obowiązuje i tam, gdzie strona związkowa chce konstruktywnie współpracować z pracodawcą. – mówi Henryk Michałowicz, ekspert KPP.

Zdaniem ekspertów Konfederacji Pracodawców Polskich, sposobem na złą koniunkturę gospodarczą są instrumenty prawne, które pozwolą na ochronę istniejących miejsc pracy. Łatwiej i taniej jest chronić miejsca pracy, wspierając firmy i pracowników na czas kryzysu, niż walczyć z długotrwałymi skutkami bezrobocia.

KPP uważa, że należy zmienić przepisy, które spowodują łatwiejsze kształtowanie zmian w regulaminach wynagrodzeń. O ile w przypadku zakładowego układu zbiorowego pracy możliwe jest wypowiedzenie w całości lub w części, to w przypadku regulaminu wynagradzania, brak uzgodnienia zmian pozbawia pracodawcę możliwości ich wprowadzenia. Konieczna jest więc zmiana w art. 772 Kodeksu Pracy, która pozwoli pracodawcy ustalać regulamin wynagradzania w sytuacji braku możliwości uzgodnienia jego treści z zakładową organizacją związkową, z zastrzeżeniem, że to, co choćby częściowo uzgodni pracodawca z pracownikami, obowiązany jest uwzględnić w zmienionym regulaminie wynagradzania.

Zdaniem ekspertów KPP, pracodawcy oczekują także zmian, które pozwolą efektywniej zarządzać czasem pracy pracowników. Są to: uelastycznienie doby pracowniczej, wydłużenie okresów rozliczeniowych, wprowadzenie instytucji banków czasu pracy; wprowadzenie zmian w prawie, które umożliwią powszechne stosowanie  klauzuli opt-out, modyfikacje przepisów kodeksu pracy, które spowodują upowszechnienie stosowania niektórych systemów czasu pracy: systemu przerywanego czasu pracy, pracy weekendowej, skróconego systemu tygodnia pracy oraz indywidualnego rozkładu czasu pracy pracownika, systemu subsydiowania pracodawców znajdujących się w trudnej sytuacji spowodowanej kryzysem. Zmiany te są korzystne także dla pracownika, stabilizują zatrudnienie i przede wszystkim minimalizują niebezpieczeństwo przypadków niewypłacania wynagrodzeń za pracę.

Na konieczność takich zmian KPP wskazuje w trakcie prowadzonych w Komisji Trójstronnej negocjacji nad uzgodnieniem pakietu rozwiązań antykryzysowych.